02 juli 2015Sluit venster
Op weg naar een Open Science Commons
Riga - Tijdens de e-IRG workshop in Riga, Letland op 3 juni 2015, spraken we met Sergio Andreozzi, Strategie- en Beleidsmanager bij de European Grid Infrastructure (EGI) over het onderwerp van de Open Science Commons. Het concept van de Open Science Commons is heel nuttig voor de discussie die plaats vond tijdens de e-IRG workshop, vond Sergio Andreozzi. Alvorens Open Science Commons te definieren, wilde Sergio Andreozzi de twee termen definieren waaruit het concept is samengesteld. Open Science verwijst naar het proces van het openbreken van de creatie en verspreiding van academische kennis naar zoveel mogelijk deelnemers. Het is een concept dat reeds bestond in de 17e eeuw met de geboorte van de journaalsystemen en dat tot doel had om onderzoekers een kanaal aan te bieden om de resultaten van hun werk te verspreiden. Het was een stap naar het openen van de wetenschap in de vorm van het vrijgeven van de resultaten ervan.

Tegenwoordig kunnen we heel wat meer doen dank zij de ontwikkeling van nieuwe technologieen zoals het Internet. Wetenschap is digitaal geworden. Het is mogelijk om te denken aan grote samenwerkingsverbanden voor onderzoek, duizenden onderzoekers die samenwerken, niet enkel om onderzoeksresultaten te verspreiden maar ook om aan wetenschap te doen. De openheid heeft ook betrekking op het genereren van wetenschappelijke resultaten. Dit gaat van het genereren van ideeen, het definieren van mogelijk onderzoeksdoelen, tot het verzamelen van gegevens, toegang tot open gegevens die mogelijk beschikbaar zijn op het Internet, tot het gebruiken van grootschalige infrastructuren, instrumenten en software om gegevens te analyseren.

Open Science heeft tegenwoordig betrekking op een grote hoeveelheid aan en soorten van resources. Sergio Andreozzi denkt aan de behoefte om gegevens te delen. Dit veronderstelt resources zoals wetenschappelijke instrumenten, digitale gegevens, e-Infrastructuren, toegang tot grootschalige computerfaciliteiten - dit kunnen gewone of supercomputers zijn - en ook diensten om gegevens te beheren. Uiteindelijk is het erg belangrijk om experten te kunnen benaderen, het intellectuele kapitaal van experten die onderzoekers kunnen ondersteunen zodat ze hun werken beter kunnen doen.

De vraag is: Hoe beheren we al deze soorten gedeelde resources op een manier dat hun waarde voor de onderzoekers het grootst is? Hier komt het concept van de Commons goed van pas. De Commons is een manier , een benadering om gedeelde resources te beheren binnen een gemeenschap zodat onderzoekers zich betrokken voelen in het bepalen van de regels om deze resources te beheren, om ze te delen op een manier dat hun waarde gemaximaliseerd wordt.

We zien dat de Commons reeds toegepast wordt in een aantal bronnen. Bijvoorbeeld, in software vinden we Linux als een type van Commons waar er eigenlijk een aantal regels zijn bepaald door de gemeenschap waarin software ingenieurs een bijdrage kunnen leveren tot een gemeenschappelijke database. Er moeten regels zijn om te bepalen hoe dit aanvaard wordt, hoe resultaten verkregen kunnen worden, enz.

Een ander type van Commons in het digitale tijdperk is Wikipedia waar een groot aantal mensen bijdragen tot het opbouwen van een gemeenschappelijke kennisbasis. Zij voelen zich betrokken en er zijn duidelijke regels over hoe ze zich kunnen engageren om deze gemeenschappelijk gedeelde kennisstructuur te ontwikkelen.

Op het domein van infrastructuur zien we dat het concept van Commons toegepast wordt op infrastructuur resources zoals GEANT. Enkele jaren geleden, definieerde een topgroep van experten een roadmap om de beleidsorganen te laten evolueren naar een Communicatie Commons voor de kennisgemeenschappen binnen Europa. Later werd het Commons concept uitgebreid naar andere infrastructuren.

e-IRG ontwikkelde de visie van een e-Infrastructuur Commons waar alle infrastructuren in wezen interoperable, geintegreerd en gemakkelijk toegankelijk zijn voor de onderzoeksgemeenschappen. Met het Open Science Commons zetten we weer een stap vooruit, volgens Sergio Andreozzi. We erkennen dat Open Science niet enkel communicatie-infrastructuren nodig heeft maar ook andere types van resources die moeten gedeeld en beheerd worden door de gemeenschap. Zo hebben we bijvoorbeeld gegevens, experten, mensen die onderzoekers kunnen ondersteunen in hun werk - als men bijvoorbeeld denkt aan het concept van de e-Science centra. Alle types van onderling verbonden resources die nodig zijn voor wetenschap kunnen beheerd worden als Commons.

We moeten de Open Science Commons niet zien als een unieke verzameling van alle resources maar er zijn verschillende types van Commons, elk met zijn eigen beheer, volgens het principe van geengageerde deelname van de gebruikers die de regels kunnen beinvloeden om toegang tot de resources te krijgen enz. Eenmaal dit geinstalleerd is, zou de visie moeten zijn dat onderzoekers uit alle disciplines toegang hebben tot alle diensten die ze nodig hebben en bijkomende diensten zoals kennisexpertise en instrumenten die hen in staat stellen om samen te werken en aan topwetenschap te doen maar ook dat ze zich geengageerd voelen om deze resources te beheren door het bepalen van regels voor verdere evolutie.

Om er een voorbeeld uit te pikken op het gebied van gegevens, we kunnen kijken naar de Genome Data Commons die de publieke beschikbaarheid van alle gegevens uit het Human Genome Project mogelijk maakt volgens strikt bepaalde regels die uitspellen wanneer de gegevens beschikbaar moeten zijn en voor welke soorten groepen. Een later project op het gebied van genomen volgde niet exact deze regels maar een gelijkaardige benadering en kan beschouwd worden als een soort van Data Commons omdat de regels bepaald werden door de gemeenschap op een manier dat ze een niet-discriminerende toegang garanderen tot de gegevens en omdat de gegevens openlijk beschikbaar zijn zonder restricties en gegenereerd in een hoge mate van maatschappelijk belang voor deze sector.

Wat netwerk computing betreft voorziet Sergio Andreozzi de creatie van een Europese backbone van instrumenten en resources die van de individuele lidstaten afkomstig zijn en die bijdragen tot de creatie van een generische infrastructuur. Op deze backbone kunnen verschillende onderzoeksinfrastructuren van de long tail hun eigen onderzoeksplatformen bouwen. Dit kan gestructureerd worden als een Commons als individuele instituten uit elk land kunnen bijdragen tot een bepaalde verzameling van resources of gemeenschappelijke infrastructuren en als ze deze faciliteiten kunnen aanbieden die beantwoorden aan open standaarden en derhalve geen artificiele lock-ins creeren, en als er een duidelijk beheer is dat bepaald wordt op verschillende niveaus, van het lokale over het nationale tot het Europese niveau, dat de gemeenschappen die deze resources gebruiken - dat kunnen ESFRI projecten zijn of de long tail vertegenwoordigers - in staat stelt om deze generische Commons Infrastructuur mee te definieren en deel te nemen in de evolutie ervan zodat die hun behoeften kan opvolgen en zij regels kunnen opstellen voor verschillende gemeenschappen om toegang te krijgen tot de beschikbare capaciteit op een wijze die voor hen niet discriminerend is.

De standaarden kunnen als essentieel beschouwd worden om de Commons te creeren, om het delen van resources beschikbaar te maken, om bijvoorbeeld zelfs de co-existentie van resources die vanuit de prive sector en de openbare sector komen, mogelijk te maken. Zolang ze gebaseerd zijn op open standaarden, hebben gemeenschappen de vrijheid om deel te nemen en uit te kiezen wat het best beantwoordt aan hun behoeften zonder artificiele grenzen te creeren of een lock-in naar een bepaalde provider toe. De gebruikers kunnen ook deelnemen in de trends en evolutie van de diensten die door de prive of de openbare sectoren worden aangeboden en kunnen een rol spelen in het bepalen van hoe deze resources gedeeld worden binnen de gemeenschap.

Sergio Andreozzi gelooft dat we met de Open Science Commons aan het begin staan van een boeiend traject in het toepassen van het Commons principe op een bredere reeks van gedeelde resources, niet enkel infrastructuren maar ook andere types van resources maar hij beseft dat er nog heel wat werk op stapel staat voor de toekomst.
http://primeurmagazine.com/weekly/AE-PR-08-15-15.html
Sluit venster